Tuesday, July 3, 2018

Avrupa'da Ne Var Ne Yok?

      Yaklaşık bir yıla yakın bir zaman oldu yazmayalı. Tabi bunda programımın yoğun olmasının etkisi büyük. Ancak bahane bulmak her zaman kolay olandır deyip oturdum bilgisayar başına. 

     Arkadaş sohbetlerinde, akraba sohbetlerinde, ailece yenilen yemeklerde çokça konusu geçer Avrupa'nın. En az bir kere de olsa "hadi oğlum/kızım/kankam yurt dışına çık" sözlerini duymuşsunuzdur belki de. Bunu söyleyen  arkadaşının ise şanslısınızdır, akrabalarınızdan biri ise yine şanslısınızdır, aileniz ise dilinizi ısırın kimseye ses etmeyin. Peki nedir Avrupa'da bu kadar önemli olan? Yaşamak çok mu kolaydır orada? Türkiye ile kıyasladığımızda ne gibi farklar ortaya çıkmaktadır?

     Tabiki bu bölgede yaşamak dışarıdan görüldüğü kadar kolay değildir. Havası, suyu, yemeği farklıdır.  Kültürel olarak da dikkate değer farklar vardır. 18 yaşına gelince artık ava kendi çıkması gereken bir aslan yavrusu gibi ailelerin çocuklarını bırakması, dini farklılıklar, tokalaşmadan öpüşmeye kadar sosyal ortamda gösterilen davranış farklılıkları... Bu örnekleri çoğaltmak mümkün. 

      Ancak son seyahatimde tekrar dikkatimi çeken en büyük fark ise sanatsal. Türk aile yapısında sıklıkla karşımıza çıkan toplum baskısı Avrupa'da daha az, neden? Sanatla ilgileniyorlar da ondan! Yok şu kız niye dışarı çıkmış, yok kocasıyla arasında neden sorun var? Yok o şöyle biri, o böyle biri? Yok kıl, yok tüy? şeklinde dedikodularla evden çıkmayan/çıkamayan teyzelerin, ninelerin, dedelerin, abilerin, ablaların konuşmalarına şahit oluyoruz. Neden? Sabahtan akşama kadar hiçbir şey yapmadan öylece evde oturuyorlar da ondan. Oysa sanatla ilgilenseler? Yazı yazmak, resim yapmak, müzik dinlemek, bir enstrüman çalmak, bir tiyatro grubunda yer almak...  Zaten bu saydığım sanatsal faaliyetlerden keyif alanlar, yazarken harflerin arasında kaybolanlar, resim yapmanın özgürlüğünü tadanlar, notaların kalbine dokunmasına izin verenler, sahneye çıkmanın heyecanını yaşayanlar hayata karşı farklı bir bakış açısına sahip olacaklardır. Beyinlerinin özgür olmasını sağlayacak anahtarı bulacaklardır. 

Let the sunshine in!! Bırakın sanat içinize işlesin!!


Tuesday, August 15, 2017

Yeşilçam Neden Unutulmaz?

     Günümüzde sinema boş zamanlarımızı dolduran önemli bir etkinlik halini aldı. Çeşit çeşit AVM'lerin ışıldaklı salonlarının dev ekranlarında film izlemek kimi insanlar için hafta sonlarının vazgeçilmez bir ritüeli. Peki bu filmlerin içeriği nasıl?

     Valla eğri oturup doğru konuşmak gerekirse, son bir yıl içinde beni böyle koltuğa çivileyen, tekrar olsa yine izlerim dediğim (Dağ 2 hariç) yerli ve yabancı bir film vizyona girmedi. Vizyon filmleri ya birkaç ünlü yüzü kullanarak para kazanma gayesinde ya da film yapmak için film yapmanın peşinde. Bu gerek Türk, gerek de Amerikan sineması için de geçerli.

     Yerli yapımlara gelir isek, Yeşilçam'ın kalitesine, basit senaryolara sahip olsalar da samimiyetine az rastlanıyor günümüz yerli yapımlarında. Peki Yeşilçam filmleri neden unutulmaz?


Oyunculuk: Baş rollerinden figüranlara kadar, insanları yeşilçamın büyüsüne çeken faktörlerden biri oyunculukların kusursuzluğu ve oyuncu seçiminin yerinde olmasıdır. Kaçımız "Selvi Boylum Alyazmalım"daki İlyas (Kadir İnanır) ve Asya (Türkan Şoray) olmadık ki? Aşkın saflığını bu filmden öğrenmedik? Kemal Sunal, Tarık Akan, Halit Akçatepe ve niceleri bize hayatın gerçeği ile ilgili o kadar çok şey yansıttılar ki filmlerinde? Ya figüranlar, başrollerin yanlarına onlardan iyisi bulunabilir miydi?

     Bu figüranların bazılar şu şekildedir:
Tanıdık değil mi?



Hayat Dersi Vermesi: Replikler üzerinden yol çıkılacak olunursa; 


     Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı (1976): "Şöyle geri bakıp bir düşünün. Taaa ilkokul sıralarından beri çocuklarınız eğitimiyle acaba ne kadar ilgilendiniz. Onlarla arkadaş olup onları anlamaya, dertlerine ve sorunlarına ortak ve yardımcı olmaya çalıştınız mı? Gerek öğretmenlerine, gerekse ana babalarına, yani sizlere, hatta memleketlerine faydalı birer insan olarak yetişmeleri için naptınız......" diye devam eden Münir Özkul'un repliğine ulaşmak için buraya tıklayıp 85'inci dakikayı açabilirsiniz. Sadece bu replik bile geleceğin anne babaları için, çocuk yetiştirirken unutmamaları  şeyleri anlatan gereken bir replik değil mi?

     Devlet Kuşu(1980): "Elbise ile kravattan adamlık ancak sizinkiler kadar olur. Adamlık insanın yüreğindedir." Kemal Sunal'ın bu repliğine ulaşmak için buraya tıklayıp filmin 72'nci dakikasını açabilirsiniz. Günümüzde kaç kişi sadece para kazanmaya adanmış hayatlar kurarak, zenginliği parada arıyorlar ve bu repliği söyleyemedikleri için sahte hayatlar yaşıyorlar.

     Garip (1986): Hangimiz Ece Alton'un (Fatoş) "Baba, baba" diye haykırmasından sonra koşup babamıza sarılmadık, ona seni seviyorum demedik ki.

     Özetlemek gerekirse, iyi ki Yeşilcam var ki repliklerini günlük hayatta kullanıp yüzümüzde ufak bir tebessüm yaratabiliyoruz. Sonsuz teşekkürler...








Tuesday, June 13, 2017

Puslu Hastane

     Yaz mevsiminin gelmek istediği ancak bir türlü gelemediği, ancak güneşin bulutların arasından "merhaba" deyip, sıcaklığını iyiden iyiye hissettirdiği bir günde Süleyman sabah babasının dürtmesiyle uyandı. Biraz yorgundu ama bugün babası ufak da olsa bir operasyon geçirecek, ameliyat olacaktı bu yüzden hemen uyanmalıydı. Erkenden babasıyla hastanenin yolunu tutmak için evden ayrıldılar. Hastaneye vardıklarında içinde ufak da olsa bir korku vardı. Ani ani, anlamsız yerlere dalmasına sebep olan bir korku. Doğduğundan beri babasına bir şey olmayacağına inandırılmış Süleyman, babasının ufak da olsa  kötü bir durum ile karşılaşma ihtimalini kafasından bir türlü çıkaramıyordu. Bir anda, bir balığın bir balıkçı oltasına yakalandığında son nefesini vermemek için çırpındığı gibi kendine geldi ve babasına ameliyat öncesi moral vermeye çalıştı.

     Ameliyathaneye girdiğinde kış mevsiminde puslu bir ormanda kaybolmuş gibi hissetti kendini. İçerisi soğuk, sessiz ve korku vericiydi. Adeta çocukluğunda kafasından atamadığı, bayramlarda koyunların toplu olarak kesildiği mezbahalara benziyordu içerisi. Sanki odalardan birinden bir dana çıkıp kaçmaya çalışacaktı. Bu tasfiri kafasından atar atmaz ameliyathanenin ikinci kapısının dibinde, sedye üzerine yatmış bir çocuk ona doğru bakıyordu. İrkildi bir anda çünkü çocuğun yüzü bölgesel yanıklar içindeydi. Çocuk ameliyathaneye o kadar yakışmıyordu ki, belki de ameliyathanedeki tek güzel şeydi o, ne işi vardı burada. Çocuğun kendini kötü hissetmemesi için hemen kafasını çevirdi ama beyni çoktan çocuğun yüzünün fotoğrafını çekmişti. Akıllı telefonlarda beğenilmeyen fotoğrafların anında silinmesi gibi bir işlem de yaptıramıyordu beynine. Bu fotoğraf ona cildinde ortaya çıkan, çevresindeki güzel insanların bu durumun hiç önemli olmadığını söylemesine rağmen kafasından atamadığı hastalığı geldi aklına ve "ben neyi dert ediyorum" diye sordu kendine. Üzgündü çünkü yanındaki çocuğun çok daha büyük dertleri vardı, üzgündü çünkü ertesi gün işe geri döndüğünde hayatın  gerçeklerinden sıyrılıp yine sahte dertler dünyasına, yani iş dünyasına, iskeleden denize bombalama atlar gibi atlayacaktı.



     Düşünceler denizinden daha çıkamadan babası ameliyata alınmıştı bile. Ona bekleme odasına gitmesi gerektiği söylendi. Odaya girdiğinde yüzlerinde farklı tonlarda hüzün barındıran, birbirinden alakasız insanların bir odaya toplaştığını gördü. Kendine oturacak bir yer bulduğunda, üzerinde biraz eski, lacivert bir ceketi olan beyaz saçlı ve aynı renkte gür bıyıklı bir adam doğu aksanıyla: "Hastane masraflarımı karşılamak için 120 TL'yi denkleştirmem gerekiyor" dedi. En başta hiç kimsenin yardım etmeyeceğini, herkesin nasıl olsa yalan söylüyordur diye düşünüp vicdanlarını rahatlattıktan sonra , sabah işe yetişmeye çalışan MODERN insanlar gibi adamı görmezden geleceğini düşündü Süleyman. Aslında kendi bile bu yalana inanıp tam başını öne eğmeye başlamışken, Amerikan tarzda beyaz "Converse" ini ayağına geçirmiş, bakımlı gölgeli saçlı beyaz bir t-shirt'ü terden az da olsa ıslanmış bir kadın, çantasından çıkardığı 50 TL'yi bir çırpıda adama verdi. Evet evet, Kadıköy - Beşiktaş vapurunda, hasta oğlu için para toplayan bir anne 1 TL'lik bozukluk alınca sevinir iken hastanedeki kadın 50TL vermişti. Sanırım insanlar, hastane ortamında daha  acılı, hüzünlü olduklarında daha iyi empati yapabiliyorlardı. Bu gönlü bol, kafasında adeta Pokemon çizgi filmindeki "Ash" ten sonra kahramana dönüşmüş kadının verdiği parayı başka kişilerin 10 TL'lik banknotları takip ediyordu. Basit matematik hesabı yaparak adamın cebine ne kadar para girdiğini hesaplamaya çalışır iken, yeterli parayı toplamış olacak ki, yaşlı adam bekleme salonunu terk etti. Bu durumun şokunu üzerinde atarken aynı zamanda salonda bulunan bilgi ekranını takip ediyor, babasının ameliyatının ne kadar devam edeceğini yine bu matematik hesabıyla kestirmeye çalışıyordu. 

     Ameliyathane ve para şokunu kafasından atmak isteyen Süleyman'ın kafası öne düşmüş, kendisini derin bir uykuda bulmuştu. Derken her gün aynı işi yapmaktan bıkkın bir memurun tok sesinden babasının ismini duymuştu. Bu duygu, çok farklı bir duyguydu, sevinçten çığlık atmak istiyor ama hastane ortamı bu hareketinin olabilirliğini bastırıyordu. Ameliyattan sonra hastaların bakıldığı servise sevinçle geçti. Babası yatağa yerleştikten sonra, çevresinde adeta köpek balığının yanında yaşayan mutualist canlılar gibi, stajyer doktorlar ile birlikte egosundan duvarları yıkacak şekilde koridor boyunca yüksek sesi duyulan bir doktor geldi. Aslında insanların, özellikle hastanede, egolarını bu denli kullanmaları çok yanlıştı, ufak bir gülümseme ile nasılsınız diye sormak bu kadar mı zordu. Ama egodan cehenneme dönen dünyada farklı bir şey beklemesi, tatlı suda denizde yaşayan balık yakalamayı ummaya benziyordu.

     Doktordan babasının iyi olduğunu öğrendikten sonra, odadaki diğer hastalar ile konuştu. Hepsi farklı hikayelere, hayatlara, hastalıklara sahiplerdi. Birden aklına babasının yıllar önce ona söylediği beynin nasıl olduysa tozlu yerlerden çıkarıp hatırlamasını sağlayan bir söz geldi: "Bak oğlum üç yerde kurulan arkadaşlık ilişkileri hep farklıdır ve çıkara dayanmaz: "Hastane, hapishane ve askerlik." Ne kadar da doğruydu. Tam heyecan ile babasının koynuna sarılmak için hamle yapmış iken derinden biri onu dürtmeye başlamıştı. 

     Gözünü bir açtı ve çalıştığı okuldaydı, gözetmenlik yaptığı sınavda uyuyakalmıştı, her şey bir rüyaydı. Kesin dersin hocasından sağlam bir azar yiyeceğim diye düşünerek, sanal dertler dünyasına geri döndü...


Wednesday, April 26, 2017

Düşünmenin Talihsizliği

     Gecenin ilerleyen saatinde, doktorların hastaların boğazına soktuğu tahta çubuğun yarattığı bir his gibi boğazında tıkanma hissetti. Ve çırpınarak uyandı. Hemen saatine baktı. Saatinin akrep ve yelkovanı gösteren çubuğu arızalı olduğundan, dijital kısmını okumaya çalıştı uykunun mamurluğundayken. Saat sabaha karşı 3'ü gösteriyordu. Zaman kaybetmeden yatağa dönersem tekrar uyuyabilirim diye düşündü, ancak  çok geçti. Kafasında, ertesi gün zihninin kapısını açarak girmeyi planladığı düşünceler çoktan davetsiz bir misafir gibi "Merhaba, biz geldik" demişlerdi bile. Yapılacak işler, tahammül edilecek insanlar, boşa harcanacak vakitler... Hani boş ver uyumasam ne olur diyemiyordu, çünkü yarın mesai vardı. Yani erken kalkmalıydı, ama artık çok geçti.



     Bir anda yaşadığı hayatı düşündü. Arkadaşlıklarını, pişmanlıklarını, eksikliklerini, anılarını, çocukluğunu düşündü. Bu düşünceler kafasında tilki gibi dolaşırken, ensesinde bir damla terin aheste aheste inişinin yarattığı his, ürpermesine sebep oldu. Kafasındaki düşünceler gitmek bilmediği gibi yeni soruları beraberinde getiriyordu. Derken aklına günün hemen hemen her saatinde; iş yerinde sigara aralarında, arkadaşlarıyla espirili bir sohbetin arasında ortamdan uzaklaştıran hatta çok keyifli bir günün sonunda uyumadan önce  zihninde dolaşan malum soru geldi: "Hayatın anlamı neydi?" Ben neden buradaydım şuan? Neden bu şekilde? Mesela yağmurda yürüyüş yaparken neden bu aktivitesinden bir anlam çıkarma çabası içinde değil iken, hayattan bir anlam çıkarmaya çalışıyordu? Yoksa hayat o kadar anlamsız mıydı? Küçükken anneannesinden, cips yediği için azar yerken duyduğu sözler gibi :"Hişt, hişt, çok yeme, bu şekilde düşünme, onu yapma, şunu etme" cümlelerini hatırlayarak bu anlam bulma ihtiyacından sıyrılmaya çalıştı.

     Hemen, yaklaşık 6 aydır üzerinde afyon etkisi yaratan şarkıyı açtı ve dinlemeye başladı (tıklayınız). Şarkının her saniyesini, şarkıcının adeta hayatın anlamsızlığını vurgulayan mimiklerini , rahat hareketlerini ezberlemişti.Gözünü kırpmadan, evinde dolaşan karıncaların ne yaptığını gözlemleyerek günü aydınlattı. 

     Sabah üzerini giyindi, kahvaltı yapmak, dişlerini fırçalamak gibi rutin olan aktivitelerini de tamamladıktan sonra, aaa az kalsın unutuyordu. Artık düzen olarak bir ilaç da alması gerekiyordur. İnsan psikolojisinden zerre anlamayan bir doktor mide ağrısını strese bağlamıştı ve ilaç  kullanmaya başlamıştı. Hayatında ne de farklı bir yenilik ortaya çıkmıştı. Tüm bu rutini tamamladıktan sonra, çalıştığı yerin binasından içeri girerken, çantasını açtı, o gün için takması gereken maskesini taktı ve ilk gördüğü iş arkadaşına "Günaydın" dedi. 

Saturday, March 18, 2017

Düşünmek

     Yazıya herkesin bildiği klasik bir sözle başlayayım: " İnsan düşünen bir hayvandır." Aaa biliyorum ben bu sözü kimindi bu söz, dur dur aklıma gelmek üzere, biraz ip ucu versen diye hiç beyninizi yormayınız, Aristo'nun. Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı'da geçen repliği hatırlayalım: "Düşünmek yeryüzünde sadece insana mahsustur, Aristo der ki: 'İnsan düşünen bir hayvandır'  Şaban ise düşünen bir inektir." Bu efsane repliğe ulaşmak için tıklayıp 53dk 30sn açmanız yeterlidir.
   
     Düşünmek, TeDeKe'ye (TDK) göre ise: "Aklından geçirmek, göz önüne getirmek." anlamına gelmektedir. Ancak toplumda düşünmemesi gereken insanlar vardır. Tosun Paşa'da Şener Şen ve Kemal Sunal arasında geçen "sen düşünemezsin." diyaloğuna ulaşmak için tıklayınız. Bu insanlar düşünür, hem de başkalarının düşünmelerine gerek kalmayacak kadar düşünmektedir. Mesela, insanları milletlerine, dini inanışları, görünüşlerine, bakışlarına göre ayıranlar, hatta sırf bu yüzden ülkelerine dahi almayanlar, kendini başkalarından üstün görenler. Bir şey bildiklerinden de değil, spor olsun diye üstün görenler. Koltuğa çok önem verdiklerinden, hayatı sadece kendileri ve koltuktan ibaret görenler düşünmemesi gereken insanlara örnek olarak gösterilebilir. 



     Bir de toplumun düşüncesi vardır. Toplum sizden şunu ister oku! Burada okumaktan kasıt üniversite mezunu olmak demektir. Okudun mu, güzel, sana yıldızlı pek iyi ama yetmez işe gir. Nasıl işe gir? Kimlere köle ol? Neyin peşinde koş? bu soruların cevabı yoktur tabiki. İşe girdin mi, sana ikinci yıldızlı pekiyi. Çocukluğunu unut ve  sana değil de parana, kariyerine kıymet veren biriyle evlen. Araba al ev al.  Ama yarın işin gücünde sıkıntı olursa ne olur? Ne olacak en kötü karından tekmeyi yersin. He o zaman tekmeyi yememek için birine yaranmalıyım, ne de olsa karım 8 aylık hamile, 1 aya çocuğumuz da olacak diye düşün.  Üçüncü yıldızlı pekiyi de aldın. Bunları yaptın ya, insanların hakkını yiyerek, kötülükle, vicdansızlıkla yaptıysan da fark etmez. Bunları yaparken üst mevkidekilere de yarandıysan  hayatın son aşaması ölüme geçebilirsin. Zaten arkandan herkes iyi bilirdik der.

     Heee üstlere yaranma mevzusuyla ilgili, Grigory Petrov'un Beyaz Zambaklar Ülkesinde adlı kitabında geçen bir kaç cümleyi paylaşayım: "Günümüzde mantıklı çalışan, çok nadiren toplumun desteğini alıyor, genelde yırtıcı parazitler, yoldan geçen herkes utanmadan her şeye burunlarını sokuyorlar. Çeşitli toplumsal ve kültürel kurumlarda kendi egolarını tatmin etmeye çalışıyorlar. Yüksek mevki sahibi oluyorlar, hatta hak etmedikleri kazancı elde ediyorlar. Daha da kötüsü, halk ve toplum yararına zevkle çalışmak isteyenlerin de tekerine çomak sokuyorlar."

     O sebeple en iyisi düşünmemek ya da daha doğru bir ifadeyle kendine düşünmek. He olur da düşüncenize saygı duyan biri hani çıkmaz da, çıkarsa konuşursunuz. 

     En iyisi belgesel, belgesel hem tembel hayvanlar ne kadar ilginç hayvanlar biliyor musunuz? ....



Friday, February 3, 2017

Yamaç Paraşütü Neyin Nesi?

     Yaklaşık iki senedir içerisinde olmaya çalıştığım, ekstrem bir spor türü olan "Yamaç Paraşütü" ile ilgili bazı kavramları, bilinen yanlışları dilim döndüğünce kısaca açıklamaya çalışayım.



     Yamaç Paraşütü 1980'li yıllarda ortaya çıkan, yükselen hava akımları sayesinde süzülerek, binlerce metre irtifada, kilometrelerce uçabilen bir hava aracıdır.

Peki Bu Bez Parçası Nasıl Havada Kalıyor Yav?

 Yamaç paraşütünün nasıl uçtuğunu anlayabilmek için aerodinamik yapısını anlamak gerekmektedir. Yandaki resim yamaç paraşütünün aerodinamik yapısını göstermektedir. Paraşüte hava içerisinde hareket halinde olan bir kanat ağırlığı (A), kaldırma kuvveti (K) ve direnç (D) olmak üzere üç temel kuvvetin etki etmektedir.

     Kaldırma kuvveti,  kanadın hava içerisinde hareket etmesi ile elde edilir. Bu hareket sırasında kanadın hücum kenarına çarpan hava molekülleri ikiye ayrılarak kanadın üstünden ve altından hareketlerine devam eder. Böylece, hava akımı içerisinde belirli bir açı ile tutulan herhangi bir yüzey üzerinde yukarıya doğru bir itme kuvveti oluşur.


Bu kuvvet sayesinde de paraşüt havada saatlerce kalabilir.

İyi, Anladık, Her Şey Güzel de Ters Rüzgar Var, O Nolcak?

     Ben de yamaç parşütü kursuna başladığımda beni terdirgin eden konulardan biri ve hocaya ilk sorduğum sorudur ters rüzgarın varlığı. Hemen şunu söyleyim ters rüzgar diye bir şey yoktur. Amerika'nın oyunu. Ters rüzgar ile bahsedilen türbülanstır. Türbülans da mekanik ve termik olarak iki şekilde ortaya çıkmaktadır.

  Yukarıdaki resimde mekanik türbülans örnekleri gösterilmektedir. Düzgün hava akımını gerçekleştiremeyen hava herhangi bir cisme ya da bir dağa, yamaca çarparak kırılır. Bu da mekanik türbülansı oluşturur. Mekanik türbülansı önümüze bir kitap koyup ona kuvvetli bir şekilde üfleyerek bile oluşturabiliriz. Üflediğimiz hava kitaba çarpıp kitabın yanında ve üstünde kırılarak mekanik türbülansı oluşturacaktır. Yani çevremizi iyice gözlemlersek mekanik türbülansa girme riskini en aza indirgeyebiliriz.

     Termik türbülans ise ısınan ve yükselen (kaldırıcı) hava ile bastırıcı  hava arasında oluşmaktadır. Termik türbülans halinde aktif pilotaj uygulamak gerekmektedir. Yani ellerini fren iplerinden çekerek laylaylom yapmamak gerekmektedir.

Yamaç Paraşütü Her Yerde Yapılabilir Mi?

     İnsanların ulaşabileceği, rüzgarın karşılandığı bir tepe. Güzel bir iniş alanı ve uygun iklim yamaç paraşütü sporunun yapılması için yeterlidir.

Yamaç Paraşütü Yapmak Nasıl Bir Histir?

     Yamaç paraşütü yapmak inanılmaz bir histir. Dünyaya farklı bir açıdan bakarsınız. Yer yüzündeki komik olaylar, dertler, tasalar, arkadan kuyu kazmalar, yalanlar, dolanlar, samimiyetsizlikler, cinsiyet ayrımcılıkları, ırk ayrımcılıkları, dini ayrımcılıklar, kısaca insan ayrımcılıkları, cinayetler, tecavüzler, yeryüzünde kalmıştır. Gökyüzünde yalnızsınızdır, bir tek tepenizde bir bez parçası ve siz varsınızdır. Özgürsünüzdür. Sadece o an vardır. Çünkü uçarken yanlış bir durumda başımıza her şey gelebilir. 

    Yeryüzünde yaşanan, saydığımız bu kadar sorundan sonra şunu gönül rahatlığıyla söyleyebilirim ki, inanın gökyüzü yeryüzünden daha az karışıktır. Sonuçta insanlık hala oraya dokunamamıştır. 

Yamaç paraşütünden bu kadar bahsedip de video klibimi koymam olmaz heralde. Son uçuşuma ulaşmak için yukarıdaki resme tıklayabilrsiniz.

                                           Keyifli Uçuşlar...





Tuesday, January 10, 2017

Doların Artması İyi Mi Kötü Mü?

Yakın zamandır ülkenin ekonomik gündemini fazlasıyla meşgul eden bir geyik var: Dolar ve euro TL karşısında değer kazanarak rekor üstüne rekor kırdı! Bu durum karşısında iki çeşit yorum ortaya çıktı: "Yok ya bizim ekonomimiz sağlam ekonomidir bize bir şey olmaz." ya da "Zaten ne doğru gidiyordu ki ekonomi doğru gitsin, hayattan pek bir beklentim yok, akşam eve sağlam gitsem yeter." 



Peki bilimsel olarak Türk lirası, dolar ve euro üçgenine bakmaya çalışalım. 12 Aralık 2016 tarihinde 1$=3.46 TL idi ve 9 Ocak 2017'de 1$=3.71 TL oldu. Yani TL dolar karşısında %7 değer kaybetti ((3.71-3.46)/3.46=0.07). 1 Euro ya da avro (artık hangisi doğru ise) 12 Aralık 2016'da 3.68 TL iken 09.01.2017'de 3.92 TL oldu yani TL, euro karşısında % 6 değer kaybetti ((3.92-3.68)/3.68).

Türkiye'deki kronik sorunlardan birisi dışa bağımlı ekonomik büyümedir. Ne demek bu, biz kendi malımızı güzelim memleketimizde üretemediğimiz sürece dışarıya bağlıyız demektir. 

Örneğin, Sarıların Sülo Anonim Şirketi dayanıklı mal üretiyor (Buzdolabı, çamaşır makinesi vb.). Bu malları üretmek için ihtiyaç duyduğu ara malları (mesela buzdolabı üretmek için gerekli demiri) ülkemizde üretmediği için ithal etmek durumunda. Bir buzdolabı üretmek için ise 100$'lık demir ithal etmesi gerektiğini farz edelim. 12 Aralık 2016 tarihinde 346 TL ile 100$'lık mal alır iken, sadece kur değişiminden dolayı 09 Ocak 2017 tarihinde aynı buzdolabı için 371 TL ödemesi gerekecektir. Yani ne oldu, bu şirketin 1 buzdolabı üretim maliyeti 371- 346 TL, yani 25 TL artış gösterdi. 

Ha şunu demeyecek miyiz, ihracatçı ürettiği ürünleri yurt dışına satıyor, yurt dışına da yabancı para birimi ile satıyor, daha fazla para kazanması lazım. O yüzden kurun artması bizim için iyi bir şey. Bu durumda da bir ülkenin hangi para birimiyle ne kadar ihracat, ne kadar ithalat yaptığı sorusunun cevabını bulmak gerekmektedir. 

2016
İHRACAT 129.793.081.000 $
İTHALAT 180.196.370 $
Dolar ($)
%42,6
Dolar ($)
%55,9
Euro (€)
%48,4
Euro (€)
%35,6
Diğer
%9
Diğer
%8,5

Yukarıdaki tabloda Türkiye dış ticaretinin döviz cinsinden paylarına yer verilmektedir. Tablodaki veriler TÜİK'ten elde edilmiştir.  Tablodan Türkiye'nin 2016 yılında ithalatının ihracatından daha fazla olduğu ve ithalatının önemli bir bölümünün dolar ile yapıldığı anlaşılmaktadır. 

Peki sonuç ne? Doların bu denli hızlı bir şekilde artması dışa bağımlı olan Türkiye'de fiyat artışlarının devam edeceği anlamına gelmektedir. O sebeple yerli üretimin teşvik edilmediği, siyasal istikrarın sağlanmadığı yani yapısal reformların yapılmadığı sürece : "Zaten ne doğru gidiyordu ki ekonomi doğru gitsin, hayattan pek bir beklentim yok, akşam eve sağlam gitsem yeter." düşüncesini benimsemek daha bir olası görünüyor. 




Saturday, December 10, 2016

Bomba

   Normal şartlarda bu yazımı Türkiye Ekonomisi hakkında, doların ülke ekonomimize etkisi üzerine yazmayı planlıyordum ama daha önemli bir gelişme oldu.

   Sıradan, güneşli bir cumartesi günü her şey yolunda ve güzel görünüyordu gözüne. Baya bir süredir İstanbul'un tadını çıkaracak vakti olmamıştı. İşte bu gün tam vaktiydi. Yürüyüşünü yaptıktan sonra Avrupa yakasına vapurla arkadaşıyla buluşmaya gitmişti. Baya bir süredir de bu yakaya geçmemişti o sebeple heyecanlıydı da. Tüm ihtişamıyla Boğaz köprüsü onu selamlıyordu. Kız kulesi anılarını tazeliyordu.

   Karşıya geçince bir o yana, bir bu yana koşuşturan, vapura yada otobüse yetişmeye çalışan insanlar vardı. Şehir kalabalığından sıyrılmayı başararak arkadaşıyla buluştu. Keyifliydi ya, bir şeyler içmek istediler. Şansın da yardımıyla güzel bir yer bulunmuş, içecekler söylenmişti, sohbet de gayet keyifliydi. Mekandaki diğer insanlar hayatlarının koşuşturmasından, bitmek tükenmek bilmeyen temposundan kurtulmak için keyifli keyifli kendi kabuklarına çekilmiş bir şekilde sohbet ediyorlardı birbirleriyle. Ters giden hiçbir şey yoktu. Ne doğudaki savaş ne de başka ülkelerdeki terör saldırıları. Bu tarz olaylar onlara uzaktı. Aslında pek uzak sayılmazdı da onların da başına gelmezdi herhalde. 

   Derken bir patlama sesi duyuldu. Gecenin güzelliğine adeta bıçak saplayan bir patlama. İlk etapta patlama sesi olduğunu düşünmedi. Ne de olsa cumartesi günüydü. Bir eğlence yerinden gelen havai fişek sesi olması muhtemeldi. Ancak etraftaki insanların neşesi kaçmıştı. Herkes hayatlarının vazgeçilmezi, adeta en iyi arkadaşları haline gelen akıllı telefonlarına sarılmıştı. Yanlış bir şey olmalıydı. Bu kararsızlıkta iken gecede çığlık gibi yankılanan ikinci bir patlama oldu. Artık bir sorun olduğu kesindi.



   Normal şartlarda sadece televizyonda izledikleri ya da radyoda duydukları patlama haberleri artık onlara yabancı değildi. Artık kanalı değiştirip bir diziye geçemezlerdi (zap yapamazlardı), çünkü onlar zaten filmin içindelerdi. Bunu geç de olsa anlamışlardı. Normalde yaşanan terör olaylarına kayıtsız kalır, her şeyin iyi olmasını umar, içten ve samimi bir şekilde üzülür, yoluna bakardı. Ancak şu an kalbi hızlı hızlı atıyor, bir kaç kilometre öteden gelen patlama sesinin yanında olabileceğini düşünüyor, her gün savaşın içinde yaşayan insanların psikolojisini biraz da olsa anlamaya çalışıyordu pek mümkün olmasa da.

   Apar topar dışarı çıkmıştı. Dışarıda onlarca ambulansın ve polis sirenlerinin sesleri bombanın sesinden bile daha fazla etkiliyordu onu. Sesler durmak bilmiyordu. Polislerin birisi geliyor diğeri gidiyordu. Kendini labirentte çıkış yolunu bulmaya çalışan bir fare gibi hissetti. Savunmasız, kırılgan, korkak! Nereye gitmeliydi? Bir an önce kendine gelmeliydi. Birkaç dakika sonra yürüyebilecek cesareti bulduğunda, bulunduğu yerden yaklaşık 1 kilometre uzakta olan otobüs durağı aklına geldi eve gitmek için. Arkadaşıyla vedalaştıktan sonra hemen yola koyuldu. Ancak yoldan sürekli ambulanslar geçiyor, polis sirenleri duyuluyordu. Üstelik en zoru da artık yanından geçen her insanın birer şüpheliye dönüşmüş olmasıydı Ne yapacakları belli olmayan şüpheliler. Hepsi birer canlı bombaydı sanki. Her an, evet evet şu anda hayatı nihayete erebilirdi bir saldırı olsa.




   Yürüdüğü yol boştu. Herkes bir vasıta  kullanarak durağa gitmeyi seçmiş diye düşündü. Tam bu sırada bedenine aniden bir titreme geldi. Soğuk bir titreme. Halbuki güneşli olan bu günde bedenini ısıtacak güneşi bulmuştu. Ölümün soğukluğuydu bu aslında. Bu soğukluk hissiyle durağa geldiği zaman bir kalabalıkla karşılaştı. Herkes evine dönmeye çalışıyordu. Otobüs geldiğinde ise insanlar adeta kümesinden kaçan bir tavuk gibi heyecanla, itişe kakışa yer bulmaya, Avrupa yakasını terk etmeye çalışıyorlardı. Yolculuk bitip Anadolu yakasına geçtiği zaman ise evine doğru yürürken hayatı düşündü, içinde bulunduğu hayatı. Acaba bugün eve dönemese ne olurdu? Hayatta ne yapmıştı, neyi başarmıştı? Pişmanlıkları nelerdi? Ne kadar iyi davranmıştı insanlara? Ya da bu terör olaylarına, verilen şehitlere, yanan ocaklara ne kadar kayıtsız kalmalıydı? Kalmamalıydı.

   Ülkedeki ve dünyadaki tüm siyasilere, kendi çıkarlarını en üstte tutup diğer ülkeleri düşünmeyen tüm birliklere, gruplara bugün daha da fazla lanet edip, isyan edip, hayatın tamamen bir tesadüften ibaret olduğunu anlayarak gözlerini kapadı. Dünyada bu kadar evsiz, barksız, savaş mağduru varken uyuyacak yatağı varken şanslıydı, bugün de ölmemişti...

  Son zamanlarda okuduğum Süleyman Akbulut'un "Her Savaş Bir Tanrı Öldürür" kitabının kahramanı olan askere  çatışmalar ne zaman biter diye soruluyor. O da: "İnsanlar televizyondan izlemeyi bırakıp bir şeyler yapmaya çalıştıkları zaman diyor." 

Ne dersiniz, zamanı gelmedi mi?


Tuesday, November 29, 2016

Oyuncu

     Oyuncu olmak, olabilmek zor mudur sizce? Sahnede bir karakteri canlandırabilmek? Ya da oyuncu kelimesini tanımlamak isterseniz nasıl tanımlarsınız? Türk Dil Kurumu'ndaki gibi: "Sinema, perde veya bir gösteride rol alan sanatçı, aktör, aktris" şeklinde mi?

      Bir tiyatro oyununa gidildiğinde hele ki bu oyun beğenilen, eğlendiren, güldüren bir oyun ise seyircinin ilk yorumu "vay be ne yetenekliler, ne de güzel oynadılar"şeklinde olur. Oyun bittiğinde ve herkes evlerine dönüp ertesi gün yeni güne başlandığında farklı bir perde açılır. Bu perdenin bir önceki akşam izlenen tiyatro oyunundan farkı, oynanması için bir sahneye ihtiyaç duyulmaması ve kaç perde olduğunun belli olmamasıdır. Yani oyunun dramatik bir final bölümü vardır elbet, ancak ne zaman ve nasıl olacağı henüz bilinmemektedir.


     İnsanlar her gün oynarlar aslında farklı farklı maskeler takarak. Sabah uykulu olarak karşılaşılan komşulara karşı, işte üstlerine ya da işe yeni başlayanlara karşı, iş çıkışında içinde bulunulan sosyal çevrede arkadaşlara karşı, hatta ailedeki bireylere karşı. Tıpkı evlerde giysilerin bulunduğu gardırop gibi, maskelerin olduğu dolaptan her ortam için farklı bir yüz seçilir, karakter seçilir. O karakterin kılığına bürünülür. Aslında en kolay yol da budur. Ütülü bir kostüme, perruğa, aksesuara, ışığa, sahneye ihtiyaç duymadan direkt oyuncu olmuşsundur. Sadece birnadet maskeyle. 90'ların popüler çizgi filmi Maske(The Mask)'de olduğu gibi tak maskeyi istediğin karaktere dönüş. Aslına bakılırsa herkes birer oyuncudur, hemi de en profesyonelinden. 

     Dünyaya farklı bir gezegenden gelen birinin hayatını anlatan PK(Pekaay) - 2014 filmini izlemenizi naçizane öneririm.

         Sonuç olarak Oscar goes to ....... diyerekten bu ödülü tüm insanlık adına kaldırmaktan mutluluk duyuyorum. 

Oscar konuşması:

        Bu ödülü her gün farklı, farklı kılığa bürünebilecek kadar yetenekli olan, dünyada küçücük bir parça kadar yer kaplayan ancak egolarına yenik düşüp tüm dünyaya sahip olmaya çalışan, "Küresel ısınmamı o da ne, fok balıkları mı çok yalnız? Nasıl yani?" diyerek çevresinde çok kişi bulunan aslında  iç dünyasında yapa yalnız olan tüm kişiler için alıyorum.  Teşekkürler.






Saturday, October 29, 2016

Mınız Mı, Mımız Mı?

   Bugün 29 Ekim 2016, hepinizin/hepimizin Cumhuriyet Bayramınız/Bayramımız/Bayramı kutlu olsun!

   Sosyal medyada başlayıp daha sonra belediyelerin afişlerine kadar sıçrayan ve tartışma konusu haline gelen bir konu var. Bayramı nasıl kutlayacağız? Daha doğrusu bu kutlamayı nasıl ifade edeceğiz?  

   Eskiden yoldan geçen birine: "Cumhuriyet Bayramınız kutlu olsun" dendiğinde "teşekkür ederim senin de bayramın kutlu olsun" diye cevaplanır ve herhangi bir yanlış anlaşılmaya meal verilmeden ikili arasındaki konuşma sonlanırdı. Burada anlaşılan bayramın zaten herkesin bayramı olduğu ve ben zaten kutluyorum, senin de kutlu olsun mesajını karşı tarafa iletmekti. Ancak şu an biri "Cumhuriyet Bayramınız kutlu olsun" dediğinde maalesef akla :"Heyyy, nasıl yani sen kutlamıyorsun da benim bayramı mı kutluyorsun?" şeklinde bir düşünce akla gelmeye başladı. Artık -mınız eki insanlara batmaya başladı. Bu algının oluşmasında suçu salt vatandaşa bağlamak yanlış olur. Biraz da siyasilere nasıl bayram kutlamamız gerektiğinin ya da neden bu hale geldiğimizin sorusunu yöneltmek lazım.

   Kanımca, -mınız, -mımız farklılaşmasının sebebi Türkiye'de son 5 yıldır etkisinin arttığını düşündüğüm insanlar arası "kutuplaşma" dır.. Artık kişiler birbirlerine siyasi görüşlerine göre bakar oldu. Artık "o" var, "bu" var, "şu" var.  Ya da "şu" var, "bu" var, "o" var. Çocukluğumuzda, Erol Büyükburç'un da oynadığı "Shubuo" reklamı geri döndü resmen. Bu reklamı hatırlamak için tıklayınız.  Maalesef yoldan geçen hayvanlara (asla onları küçümsemiyorum, bizlerle aynı yaşama hakkına sahipler) bile daha sevecen davranmaya, daha şefkatli bakmaya başladık. En iyisi şu an her şeyi bir köşeye atıp birbirimizi tekrar önemsemek, eskisi gibi birbirimize kenetlenmek. Çok mu zor? Zaman gösterecek...

   Her şeye rağmen bugün 29 Ekim, bu bayramın anlamını kavrayabilmek dileğiyle. 29 Ekim'in anlamını hatırlatan çok güzel bir video Şişli Belediye'si tarafından hazırlanmış. Bu videoya erişmek için tıklayınız. (not: Şişli Belediyesi'ne özel bir ilgim yok; Fatsa Belediyesi falan da yapsaydı bu şekilde bir video, onu da keyifle paylaşırdım).

   Sonuç olarak herkesi mutlu etmek için bayram mesajını şu şekilde verelim, kim üzerine nasıl almak isterse artık:


 Cumhuriyet Bayramı Kutlu Olsun!!




Monday, September 19, 2016

2 Saniye, 2 Gün, 20 Yıl, Ömür Boyu

     Güneşli ve sıradan bir günün ardından güzel bir yemek yedikten sonra kahramanımız karşıdan karşıya geçmeye çalışıyordu. Hava henüz kararmıştı. Bu sebeple ayrıca dikkatli olmalıydı. Arabaların fazla olmasından dolayı biraz bekledi. Yolda ilerleyen arabaların farları gözünü alıyordu. Ta ki ani bir fren sesi duyana kadar. Kahramanımız bir anda gördüğü olay karşısında şok oldu. Önünde, evet evet 5-10 metre önünde bir trafik kazası yaşanmıştı. Tam da karşıdan karşıya geçmeye karar vermişken. Bir araba yayaya çarpmıştı. Yolun etrafında cam parçaları vardı. Un ufak cam parçaları. Adeta parçalanmış yeni hayatları simgeler gibi. Arabanın sürücüsü arabayı durdurur durdurmaz arabayı terk etti ve olan bitenin şokuyla bir çığlık attı. Bir anda sessizleşen geceyi uyandıran bir çığlık. Kahramanımız olayın ciddiyetinin bu çığlıktan sonra farkına varmıştı. Kendine gelip cesaretini toplayarak karşıya geçti ve yerde hareketsiz yatan genci gördü. Gencin yanında ne olup bittiğini henüz anlayamayan, anlamlandıramayan bir baba vardı. Etrafta ambulansı arayan, trafiği yavaşlatmaya çalışan ve ne olduğunu anlamaya çalışan meraklı insanlar vardı. Bu meraklı insanlar arasında babanın sesi çok tiz bir şekilde duyuldu: "Oğlum ne oldu sana?". Evet bu kadar basitti aslında hayatın son bulması. Olay 2 saniyeden kısa bir sürede gerçekleşmiş; belki de kahramanımız 2 saniye ile aynı olay başına gelmemişti. 2 gün yaşanan bu olayın etkisinden çıkamamıştı. Ancak sürücü ve baba için durum biraz farklıydı. Sürücü belki de 20-30 yıl bu olayın etkisinde çıkamayacaktı. Baba için ise yaşadığı acı ömür boyu unutulamayacak kadar derin bir acıydı. Çünkü oğlunu kaybetmişti...



     Yaşadığınız anın değerini bilin. Evet şimdi, şu an, şu saniyede sevdiklerinizi arayıp onlara sevginizi söyleyin, haykırın! Onları ne kadar sevdiğinizi söyleyin. Eğer şanlıysanız ve sevdikleriniz yanı başınızdaysa bugünü sarılma günü olarak ilan edin ve sevdiklerinize sarılın, sımsıkı sarılın. Onları bir daha ne zaman göreceğinizi bilemeyebilirsiniz çünkü...

Friday, August 19, 2016

76 kilometre

   76 kilometre, yazıyla yetmiş altı, mile çevirecek olursak 47 mil. İlk etapta 7 ve 6'nın birleşip iki basamaklı bir sayı meydana getirmesinden başka bir anlam ifade etmeyebilir 76 sayısı. Ancak durum biraz daha farklı.

   76 kilometre Cilvegözü sınır kapısıyla (Hatay/Reyhanlı) Suriye'nin Halep şehri arasındaki mesafe. Bu hafta öğrendiğim şeylerden biri de Halep şehrinin varlığı idi. Bu şehrin ismini bir seyahat sırasında ya da bu şehirden  bir misafir ağırlarken öğrenemedim maalesef. Bu şehrin ismini öğrenme sebebim: Omran Daqneesh.

   Omran Daqneesh Suriye'nin Halep şehrinde yaşamaya çalışan bir çocuk. Yaşamaya çalışan çünkü oradaki hayat bizimkinden biraz farklı. Dışarı çıkmak istiyor. Evet çocuklar dışarı çıkmak ister, oyun oynamak için. Ancak Omran Daqneesh oyun oynamak için ya da arkadaşı çağırdığı için dışarı çıkmak istemiyor, göçük altında kaldığı için dışarı çıkmak istiyor. Çünkü savaş yüzünü 76 kilometre uzağında değil yanı başında gösterdi. Aynı saldırıda hayatını kaybeden diğer 4500 çocuktan daha şanslı, göçükten dışarı çıkabildi ve şu görüntüyle tanındı (TIKLAYINIZ). 

   Aylan Kurdi. 3 yaşında, ülkesinden kaçmak isterken cansız bedeni Bodrum kıyısına vuran Suriyeli çocuk. Bu olayın üzerinden bir yıl bile geçmedi daha. Unuttuk değil mi? Çünkü aaa durum üzücü ama bize bir şey olmuyor deyip günlük hayatımıza geri döndük. Sabah işe yetişme çabalarına, işte iken çıkış saatini beklemeye, akşam da yemeğimizi yemeğe devam ettik, gece de hiçbir şey olmamış gibi sıcak yataklarımıza geri döndük/geri döndüm.



   Bir fotoğraf yaşanan bu olayı ne de güzel anlatıyor. Ancak insanoğlu bu duruma kayıtsız kalmaya devam ediyor. 2005 yılında vizyona giren Hotel Rwanda (Ruanda Oteli) filminde 1994 yılındaki Ruanda katliamı anlatılıyor. Otel müdürü (Paul Rusesabagina) ve gazeteci/muhabir (Jack Daglish) arasında şöyle bir konuşma geçiyor:

OM(Otel Müdürü): O görüntüyü (katliam görüntüsü) çektiğiniz için mutluyum, dünya izleyecek. İnsanların bu duruma kayıtsız kalmaması/harekete geçmesi için tek şansımız bu.
MU(muhabir): Eğer dünya bu duruma kayıtsız kalırsa yine de görüntüyü yayınlamak iyi bir şey midir?
OM:  Böyle bir vahşeti gördükten sonra nasıl kayıtsız kalırlar?
MU: Bence insanlar bu görüntüyü izleyecek ve izledikten sonra "Aman Allah'ım, korkunç" deyip akşam yemeklerini yemeğe devam edecekler.
Bahsedilen konuşmaya ulaşmak için TIKLAYINIZ.

   Sonuç olarak, 76 kilometre fark ile hala yanımızda çocuğumuz var, sabah işe gidebiliyoruz, bu yazıyı yazabiliyorum. Ancak dünya politikayı bırakıp insanlara yardım etmeye karar verene kadar 76 kilometre bizi korumaya yeter mi? Ya da hep sadece kendimiz mi? Ne zaman harekete geçilmeli? Bize dokunmayan yılan daha ne kadar yaşasın? Karar insanlığın, politikacıların...













Friday, August 12, 2016

Eğitim Sisteminiz Nasıl?

Bir kişi Türkiye'yi kast ederek "Eğitim sisteminiz nasıl" diye bir soru sorduğunda verilen cevabı duyar gibiyim: "Türkiye'de eğitim sistemi çok kötü, Türkiye'de eğitim sistemi gittikçe bozuluyor." Eğer cevabınız bu yönde değil ise buyurun düşüncemi açıklayayım.

Türkiye'de eğitim sistemi neden iyi değildir?

Eğitim sisteminde sadece üniversiteler etkin değildir elbet ancak üniversiteler eğitim-öğretim pramitinin en önemli basamaklarından biridir. Piramitin tepesinde olan üniversitelerdeki iki önemli probleme bir göz atalım:


1) Üniversitelerde özgür düşünce yok. Herkes bir konudaki düşüncesini ifade edebilme, tartışmaya açabilme hakkına sahip olmalı. Düşünceler birlerinden ne kadar farklı olursa olsun, saygı duyulmalı. Çünkü her düşünce dinlenmeyi hak etmektedir. Dinlenilen düşünce geliştirilip tartışılmalıdır. Ancak bu şekilde bir ortam mevcut değil. 
Mesela zorlu lisans hayatından sonra çalışkan Ahmet yüksek lisansa kabul edildi ve bir makale  hazırladı. Ancak makalenin konusu daha önce pek çalışılmamış ve alışıla gelmemiş.Bu konuya Osmanlı tarihi diyelim mesela. Hocaya çalışmasını gösteren Ahmet hayal kırıklığı ile hocanın odasından çıkar. Hoca yazıyı doğru düzgün okumamıştır bile. Göz ucuyla bakmıştır. Ama yazıya olumsuz  yorum yapabilmiştir. Nasıl olmuştur bu? Anlam verememiştir. Ahmet kendini rahatlatmak için "zaten kabul olsa da şu, bu yazıya ne der" kaygısıyla özgür düşünemeyecektim deyip vicdanını rahatlatarak boynu bükük bir şekilde makalesini düzeltmeye ya da tekrar yeni bir konuda yazmaya koyulur.

2) Üniversitelerde öğrenci sayılarının fazlalığı eğitimin kalitesini olumsuz etkilemektedir. Uzun ve zorlu bir  tez döneminden sonra öğretim üyesi olma sıfatına erişmiş bir hocayı düşünelim. Bu hoca haftanın dört günü 1. ve 2. öğretim derslerine girsin ve sınıf mevcudu da 120 olsun. Hepimiz öğrenci olduk. Bu sebeple dersi 30 kişinin ektiğini farz edelim. Bu hoca haftada dört gün 90 kişiye ders anlatmaktadır. Tahminimce haftada dört gün ders anlatmak için de en az haftanın iki günü derse hazırlık yapmak gerekmektedir. Buradaki problem haftanın dört günü hem de 90'ar kişinin bulunduğu bir sınıfa derse girmenin fiziksel ve zihinsel yıpranması ve bu derse hazırlık yapmanın zor olmasıdır. Haftanın 6 günü sadece derslerle geçip sadece 1 gün kişisel çalışmalara ayrılacaktır. Bu bir günde hoca kendisine, hobilerine zaman mı ayıracak, kişisel gelişim için çaba mı harcayacak, yoksa temizlik yapıp bulaşıkları mı yıkayacak. En iyisi dersleri anlatıp geçeyim diyerek derslere hazırlık sürecini kısma yoluna gidecektir.  E bu durumda da eğitim kalitesinden söz etmek, lale devrinde lahanadan bahsetmeye benzeyecektir.

Sonuç olarak yapılması gereken şey basit, aşağıdakileri yemek:



40 Fırın Ekmek





Tuesday, July 19, 2016

Bir Olay ve Bir Ders

   Türkiye'nin ve dünyanın içinde bulunduğu terör, insanlar arası yaşanan ayrışma, zıtlaşma, kutuplaşma durumlarına da örnek teşkil etmesi bakımından yaşadığım bir anıyı paylaşmak istiyorum.

   Aralık ayının başında hızlı bir karar ile birkaç günlüğüne Belgrat (Sırbistan) gezisi yapma fırsatım olmuştu. Tek tek gezinin detaylarını anlatmayacağım ama gönül rahatlığıyla söylemem gerekiyor ki Sırbistan'a seyahat vize istemiyor ve kesinlikle görülmesi gereken bir yer. 

   Sanırım seyahatin ikinci gününde dayım ile yemek yemek için bir yer arar iken yer altında bir Yunan Restoran'ı dikkatimizi çekmişti. Menüyü de inceledikten sonra bu restorana girmeye karar verdik. Restoran şirin, güzel, etkileyici bir dekorasyona sahipti.

   Siparişi almak için kısa boylu, geniş omuzlu, saçlarının önemli bir bölümü dökülmüş, biraz da sert görünümlü bir garson geldi. Siparişi vermeden önce Sırbistan ve Belgrat hakkında kısa bir konuşma geçti aramızda. Bu kısa konuşma sonunda dayım Türk olduğumuzu söyledi. Biraz çekingen bir söyleyiş tarzıydı bu. Kuşkusuz bunun sebebi Türkiye ve Yunanistan arasındaki "huysuz komşular" imajıydı. Dayım bu sözü söyledikten sonra kısa, net ve beni çok etkileyen bir cevap aldık: "Hmmm, insan olması benim için yeterlidir."  Bu cevabı sert mizaçlı bir adamın iki elini yana açarak umursamaz bir tavırla vermesi benim daha da etkilenmeme sebep olmuştu. Tabiki bu şekilde düşünen bir garsondan kötü hizmet vermesi pek de düşünülemez. Yemeğimiz sonunda memnun bir şekilde masadan kalktık, şehir turumuza devam ettik. Elimde garsonun resmi olmasını çok isterdim. Ancak cevabından o kadar etkilendim ki fotoğrafını çekmek aklıma bile gelmedi. Bu sebeple restoranda çekildiğimiz bir kaç fotoğrafı yazının sonunda vereceğim.

   Aslında bu kadar basit eğer insan olmak tüm insanlar için yeterli olsa, terör, iç savaş, ayrışma yaşanır mı? Bu örnek, dünyanın içinde bulunduğu bu kötü durumun çözümü değil midir? Politikacıların, vatandaşların bu şekilde hümanist bir tavır içinde olmaları barış içinde yaşamak için yeterli değil midir?

Sanırım fazlasıyla yeterlidir...





Saturday, June 25, 2016

Avrupa Birliği ve Türkiye

Yakın zamanda İngiltere'nin referandum sonucunda Avrupa Birliği'nden ayrılma kararı ile birlikte bir kez daha gündemde öne çıktı  Avrupa Birliği. Peki Türkiye için Avrupa Birliğine (AB) katılmak gerçekten çok mu önemli ? Kuşkusuz bu sorunun kesin cevabını vermek güç. Bana göre AB'ye katılmak çok gerekli değil iken yoldan geçen sade vatandaş Hüseyin ve Hatice'ye göre gerekli olabilir. İyi de bu Avrupa Birliği nedir?

Avrupa Birliği, temelleri 1958 yılında Avrupa Ekonomi Topluluğu(AEK) olarak atılan ve 1992 yılında Maastricht  Antlaşması ile birlikte Avrupa Birliği adını alan, üye ülkelerin ortak çıkarlarına göre hareket eden bir topluluktur. AB'ye üye 28 ülke bulunmaktadır. Şaşırtıcı olarak Türkiye AEK'ye resmi olarak ilk başvuruyu 31 Temmuz 1959 yılında yapmıştır. 2005 yılında ise Avrupa Birliği ile müzakerelere başlamıştır (yani baya ciddiye almışlar bizi). 

Türkiye AB'ye girmeli mi?

Türkiye'nin AB'ye girmemesi gerektiğini düşünüyorum. (Bunun nedeni kokoreçin yasaklanacak olması değil, ama etkili :) Tabi ki gerek ekonomik açıdan, gerek kültürel açıdan ya da vizesiz serbest dolaşım açısından lehimize bir durum Avrupa Birliği'ne üye olmak. Ancak Avrupa Birliği'nin Türkiye'nin üyeliği ile ilgili ayrışması, bize sadece Müslüman ülke olarak bakmanın yanı sıra bazen insan gibi bile bakılmaması, hiçbir şekilde adil davranılmaması Avrupa Birliği'ne üye olmamamız gerektiğini düşünmeme yol açtı. 

Örneğin; 2011 yılının yazında biri Polonyalı (Konrad) ve biri Alman (Felix) arkadaşım beni ziyarete geldi. Onları heyecanla bekledikten ve evime misafir ettikten sonra nasıl vize aldıklarını sordum. Nasıl vize aldılar peki? Konrad Atatürk Havalimanı'nda vize almak isteyenler için bir gişe olduğunu ve burada sıraya girerek vizesini aldığını söyledi. Ha biraz sıra varmış ama biraz bekledikten sonra vizesini sıkıntısız bir şekilde almış. Vize deyince bizim Avrupa Birliği ülkelere giderken aldığımız gibi afili bir şey beklemeyin, bildiğiniz not defteri boyutunda kağıt. Felix'in Türkiye'ye girişi daha bir komik. Çünkü vizeye ihtiyacı olmamış, kimlikle giriş yapmış. Bizim "kafa kağıdı" dediğimiz şeyle. Bir düşünün biz Avrupa'da bir ülkeye giderken nasıl bir süreçten geçiyoruz. Vize almamız isteniyor. Hadi bütün egomuzu yerin dibine sokarak bize Titanik'te Rose'un annesinin Jack'e baktığı gibi bakan bir elçiliğe gittik ( Bu bakışı hatırlamak için  tıklayınız).Vize ücreti olarak verilmesi gereken 60 Euroyu da gözden çıkardık. İstenen bütün saçma belgeleri (imza sirküleri, ikametgah belgesi, banka hesabı, uçak rezervasyonu, hepsi birbirinden çirkin olan biometrik fotoğraf ve ancak tabutumuzu getirmeye yarayan seyahat sağlık sigortası vb.). Ve sabırlı bir bekleyişle vizemizi aldık. Ancak yine de Cem Yılmaz'ın da tiye aldığı "What is the purpose of your visit" sorusuyla karşılaşıp polis memurunu da ikna etmeye çalışıyoruz. Yani o kadar uğraştan sonra bir polis memuru bizi binlerce TL harcamayı planladığımız ülkesine almıyor ya da alamayabiliyor.  

Sonuç olarak bizi Avrupa Birliği pek de dikkate almıyor. Hmm peki ne yapılabilir? Bu sorunun cevabı çok da uzakta değil aslında . Rusya Türkiye'ye nasıl bir ambargo uyguladı? Vatandaşlarını Türkiye'ye gitmemeleri konusunda uyardı. Türkiye AB ülkelerine vatandaşlarımızı gitmemeleri için teşvik etse dünyayı çok mu karşımıza almış oluruz? Ya da bize vize uygulayan ülkelere biz de aynı şartlarda vize uygulasak. Kağıt üstünde çok adil olmaz mı? Ancak bunu özellikle Rusya'dan gelen turist sayısında bu denli ciddi bir azalma olan bir dönemde kim yapar? Sanırım çok az kişi...


Monday, June 20, 2016

Araştırma Görevliliği İçin Nasıl Bir Yol İzlenmeli?

  Araştırma görevliliği ile ilgili bir kaç öğrencim sorular sorduğundan yazı yazma gereği duydum. Bu sorular genellikle lisanstan mezun olduktan sonra araştırma görevlisi olunuyor mu? Araştırma görevlisi ne yapar? Nasıl bir iştir? şeklinde sorulardır.


ALES (Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı)


  Araştırma görevlisi olmak ya da yüksek lisans öğrenimine başlamak için bu sınavda başarılı olmak gerekiyor. Tabi ki "başarılı" sözcüğü çok göreceli bir kavramdır. Ancak başvurduğunuz üniversiteye göre hedeflediğiniz puanı belirleyebilirsiniz. Bu belirlemeyi yaparken sizin dışınızda programa başvuran adayların puanlarına bakmanız gerekmektedir.
 Sınav Söz-1 Söz-2 Say-1 Say-2 olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. Hesaplanması istenen puan türüne göre adaylar üç bölümdeki soruları çözmek zorundadır. Örneğin; bir Eşit-Ağırlık öğrencisi Söz-1,Say-1 ve Say-2 bölümlerini çözmek durumundadır. ALES ilkbahar ve sonbahar döneminde olmak üzere yılda iki defa yapılmaktadır. 

Yabancı Dil 

  Araştırma görevlisi olmak için (kimi üniversitelerde yüksek lisansa girmek için) belirli bir İngilizce puanı gerekmektedir. Dil puanı elde etmek için en bilinen sınavlardan biri YDS (Yabancı Dil Sınavı)'dir. YDS, ÖSYM tarafından (Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi) yılda iki defa yapılmaktadır. Ancak YDS dışında da yabancı dilin eşdeğer sayıldığı bazı sınavlar vardır. Bu sınavları görmek için tıklayınız

  • Sınavlarda başarılı olduk ya sonra?
  Sınavlardan yeterli puanlar elde edildikten sonra YÖK-Akademik Kadro İlanları'nı takip etmek gerekmektedir. İlanlara direkt olarak ulaşmak için tıklayınız . Araştırma görevliliği için ilk etapta yani ön değerlendirme kısmında ALES'in % 60'ı Yabancı Dil puanının da %40'ı ele alınmaktadır. Detaylar için bakınız (Madde 10). Ön değerlendirmede bilim sınavına girebilmek için yapılan başvurular arasında sıralamada ilk 10'da yer almak gerekmektedir. Ön değerlendirmeden sonraki değerlendirme kısmında ALES puanının %30'u, yabancı dil puanının %10'u, lisans mezuniyet notunun %30'u ve giriş sınav notunun (bilim sınavı) %30'u baz alınarak nihai sıralama oluşmaktadır. Bu sıralamada birinci iseniz araştırma görevlisi oldunuz demektir.

Bir Örnek:

  Çalışkan Ahmet Maliye Bölümünden 3,40 not ortalamasıyla mezun oldu. Ahmet'in ALES puanı 80 ve YDS puanı ise 70. Ahmet bir üniversitenin ilanına başvurdu. Ön değerlendirmede ALES'in %60' ve YDS'nin %40 alındığından: 80x60/100=48 ve 70x40/100=28. Toplam 28+48=76. Demek ki Ahmet'in ön değerlendirmede 76 puanı var. Ahmet başvurduğu üniversitenin belirttiği tarihte ön değerlendirme sonuçlarına bakıyor ve sıralamada 9. olduğunu görüyor. Demek ki bilim sınavına girebilir. 
  Ahmet bilim sınavı için başvurduğu üniversiteye gidiyor ve sonuç açıklama tarihine kadar evde heyecanla bekliyor. Sonuçlar açıklandığında bilim sınavından 100 tam puan aldığını görüyor. O halde Ahmet'in değerlendirme puanı: ALES puanı: 80x30/100=24, YDS puanı 70x10/100=7, lisans mezuniyet notu 86x30/100= 25.8 (4'lük sistemden 100'lük sisteme not dönüşümü için tıklayınız) bilim sınavı puanı 100x30/100= 30. Yani Ahmet'in toplam puanı 24+7+25.8+30=86.8.



  • Yerinizde olsam ne yapardım?

  Eğer yeni mezun ve Araştırma Görevlisi olmak isteyen bir öğrenci olsaydım öncelikle bir üniversitenin ön değerlendirme sonuçlarını takip eder, ilk 10'a girmek için ne kadar puan almam gerektiğini öğrenir, hedefimi belirler, çalışma planımı ona göre yapardım.

                                                                                     Herkese Başarılar... 





Friday, June 10, 2016

Dünya Nedir?

Yaşadığımız dünyayı tanımlamaya çalıştığımızda nasıl tanımlarız hiç düşündünüz mü? Bir deneyelim bakalım.
Dünya 510.065.284 km² yüz ölçüme sahiptir. Bu yüzeyin %70,8'i sularla, %29,2'si karayla kaplıdır. 
Dünya Afrika, Antartika, Asya, Avusturalya, Avrupa, Kuzey Amerika ve Güney Amerika olmak üzere 7 kıtadan oluşmaktadır. 


Dünya çeşitli canlılar için bir yuvadır. Bu canlılardan birisi de "insandır".  Peki bu insanlar bu yuvada neden barış içinde yaşayamazlar? 
Bir örnek verelim.

24 Mayıs 2016'dan beri ne oldu?
Bu tarihten beri 17 gün geride kaldı. 24 Mayıstan beri Türkiye barış içinde yaşamak için  bedeller ödedi:

  • 24 Mayıs 2016 - Van - 6 asker şehit oldu
  • 26 Mayıs 2016 - Mardin, Midyat - 1 asker ve 2 koruyucu şehit oldu
  • 31 Mayıs 2016 - Şırnak, Silopi - 4 sivil hayatını kaybetti
  • 5 Haziran 2016 - Gümüşhane, Torul - 1 asker şehit oldu
  • 5 Haziran 2016 - Şırnak - 1 koruyucu şehit oldu
  • 7 Haziran 2016 - İstanbul, Vezneciler - 7'si polis 11 kişi hayatını kaybetti
  • 8 Haziran 2016 - Mardin, Midyat - 1'i polis 3 kişi hayatını kaybetti.
Türkiye 17 günde  terör saldırılarına 29 kurban verdi. Türkiye barış için 29 kurban verdi. Üstelik bu durum maalesef sadece Türkiye ile sınırlı değil. 22 Mart 2016'da Brüksel'deki (Belçika) terör saldırısının üzerinden kaç gün geçti?

Çok mu zor?
Çok mu zor barış içinde yaşamak
Çok mu zor herkesin mutlu, huzurlu bir dünyada yaşaması, 
Sabah kalktığımızda insanların birbirine gülümseyerek, içten "günaydın" demesi,  kişisel hırslardan, egolardan arınarak sadece yardım etmek için yardım etmesi.

Umutsuzluğa kapılmamak gerekir ama sanırım cevap evet. Çok zor!!

Bu değerlendirilmeler ışığında dünyayı tanımlayacak olursak.

DÜNYA 510.065.284 km² yüz ölçümde insanların birlikte yaşayamadığı/yaşamayı beceremediği kara parçasıdır!








Monday, June 6, 2016

Mezunumuz Var!

Geçtiğimiz günlerde Bülent Ecevit Üniversite Maliye Bölümü'nün 2015-2016 Akademik yılı mezuniyeti Sezai Karakoç Kültür Merkezi'nde gerçekleştirildi. Peki mezuniyet nasıl bir histir ve öğrencileri mezun olduklarında nasıl zorluklar beklemektedir. 



Mezuniyet Heyecan Vericidir

Mezun olup kepler havaya fırlatılırken,  o keplerde 4 yılın ( bu süre 5,6,7... da olabilir) anısı, yeni arkadaşlıklar, geleceği net olmayan sevgililer, belki de sürekli özlenen aileler, en başta en iyi olup sonradan yüzüne bakılmayan arkadaşlıklar, vize, final, not telaşesi, yapılmış/ ya da planlanıp yapılamamış etkinlikler; kısaca pek çok şey vardır. Özetle mezun olmanın heyecanı vardır. Ne de olsa pek çok kişinin söylemine göre en güzel yıllardır öğrencilik yılları. Özellikle de üniversite öğrencilik yılları. 

Hüzün Doludur

Mezun olunca kafada git gide etkisini artırmış hayata atılma hissi, arkadaşlarla ayrılmanın verdiği üzüntü, öğrencilik yıllarının bitmesinin boşluğu. Kısaca az da olsa hüzün de vardır mezuniyet gününde.

Mezun Olduk, Peki Şimdi?

İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi mezunlarına öğrenim dönemi içerisinde en fazla söylediğim şeylerden biri İngilizce öğrenmeleri yönünde olmuştur. Ülkemizde bu fakülteden çok fazla mezun olduğundan bir farkları olması gerektiğini düşünmemden dolayı bu sözü kullandım. Peki öğrencilere ne gibi tavsiyeler vermek gerekiyor:

1.     Ne istediğinize kara verin

Aileniz ya da çevreniz ne kadar baskı yaparsa yapsın, baskılara direnin. Sizin gerçekte ne istediğinizi aileniz bilemez ya da ilerde iş sahibi olduğunuzda sabah işe gidecek olan aileniz değil, sizsinizdir. Bu sebeple ne istediğini bilmek önemlidir. 

      2 .Karar veremediniz mi, bekleyin

Karar süreci ne kadar uzarsa uzasın (tabi bir 5 yılda da karar vermeyin) bekleyin, bu süreçte çalışma potansiyeliniz olan işlerle ilgili araştırma yapın.

      3.Bir iş bulun çalışın

Bu madde özellikle hanımefendiler için. Aileniz sizi desteklemese de dahi, özgür bir birey olmanız için kendi ayaklarınız üzerinde durmanız, bunun için de para kazanmanız gerekiyor. Para kazanmanın çalışmak dışında bir yöntemi henüz olmadığından dolayı (bulursanız bana da söyleyiniz) çalışmanız gerekmektedir.


Tüm öğrencilerimin mezuniyetini tebrik ederim!!

Maliye Bölümü mezuniyet töreni için aşağıda yer almaktadır: